Żyrondyści (w języku francuskim Girondins), to stronnictwo polityczne z czasów rewolucji francuskiej w ramach Legislatywy i Konwentu Narodowego. Żyrondyści byli grupą luźno powiązanych jednostek, a nie dobrze zorganizowaną partią polityczną. Nazwa wzięła się od miejsca pochodzenia największej ilości członków, a więc okolic rzeki Gironde. Członkowie nazywani byli także Brissotystami, od nazwiska ich przywódcy.



Na początku tworzyli klub jakobinów (lewicowy klub polityczny działający w rewolucji Francuskiej). Jednak stronnictwo zostało utworzone, gdy wielu członków uważało politykę jakobinów za zbyt pokojową. Część deputowanych dokonała na przełomie października i listopada 1791 roku secesji. Na początku Żyrondyści opowiadali się za monarchią konstytucyjną i ograniczeniem roli króla do reprezentowania kraju. Po pewnym czasie w wyniku poparca ich przez ludność, Ludwika XVI powierzył im misję tworzenia rządu. Byli oni wielkimi zwolennikami "rozsiania" rewolucji w całej Europie. To oni spowodowali wypowiedzenie wojny Austrii w 1792 roku. Szybko opowiedzieli się za republiką. Żyrondyści utrzymywali w nowej republikańskiej rzeczywistości główny wpływ na władzę i to ich obarczano winą za klęski w wojnach i trudną sytuację gospodarczą. Szczególną nienawiścią do nich pałali sankiuloci, którzy podjudzali kordelierów i jakobinów do zamachu stanu, który ostatecznie odbył się 2 czerwca 1793. Doprowadził on do zniszczenia stronnictwa. Czołowych przedstawicieli aresztowano, skazano na śmierć i zgilotynowano.

Czołowi liderzy stronnictwa:

Jacques Brissot
Pierre Vergniaud
Jean Marie Roland
Jerome Petion de Villeneuve
Armand Gensonne
Margueriite Gaudet
Charles Barbaroux
Francois Buzot
Charles Francois Dumouriez
Joseph Servan
Armand de Kersaint
Jean Antoine Condorcet
Maximin Isnard